Her Güç Tükeniyorsa Galip Kalan Kim? | El-Azîz - Esmaü'l Hüsna 09. Bölüm

El-Azîz (الْعَزِيزُ): Ulu, mağlup edilmesi imkânsız olan, her şeye galip gelen ve izzeti mutlak olan.

Lügatte “izz” kökünden gelen bu isim galebe, yücelik, değer ve erişilmezlik manalarını bir arada taşır. İmam Gazâlî’ye göre azîz, benzeri pek az bulunan, kendisine ihtiyaç pek büyük olan ve kendisine ulaşılması pek zor olandır. Bu üç vasıf kemâl derecesiyle yalnızca Allah Teâlâ’da bir araya gelir.

I. Bilimin dilinden
Güç yalnızca bir baskı aracı ya da kaba kuvvet değildir. Hakiki güç, bir sistemin dış tesirlere karşı gösterdiği dayanıklılık ve dirençtir. Kâinattaki yapılar, enerjilerini koruyabildikleri ve bozucu etkilere direnebildikleri müddetçe varlıklarını sürdürür. En güçlü olan en çok yıkan değil, en uzun süre sarsılmadan ayakta kalandır.

II. İlmin ve hikmetin dilinden
Hakiki üstünlük görünen kuvvetle sınırlı değildir; yenilmezlikte ve süreklilikte saklıdır. Her geçen an maddeyi aşındırırken âlemin temel kanunlarının hiç eskimeyen bir vakarla hükmünü sürdürmesi, tükenmez bir kudrete işaret eder. Beşerî güçler zamanla sönmeye mahkûmdur. Mutlak galebe ancak zamanın ve mekânın üstündeki Zât’a mahsustur.

III. Vahyin dilinden
İslam bu mutlak üstünlüğü ve eşsiz izzeti tek bir isimle ilan eder: El-Azîz. O mutlak galiptir, fakat galebesi zulümle değil, sonsuz bir hikmet ve adaletle tecelli eder. Kur’ân’da bu ismin çoğu zaman “el-Hakîm” ile birlikte anılması da bundandır: O’nun izzeti hikmetten, kudreti adaletten ayrı değildir.

Kâinatın kanunları O’nun emriyle zerre kadar şaşmaz. Zaman her şeyi aşındırıp ihtiyarlatırken bu muazzam nizam, El-Azîz isminin tecellisiyle ilk günkü vakarını korur. İnsan gücünü kaybeder, bedeni zayıflar, imkânları birer birer tükenir; El-Azîz’in izzeti ise asla eksilmez. O’na karşı durulamaz, O’nun koyduğu hudutlar aşılamaz.

Kulun nasibi
Bu isimden nasibini alan kul, izzeti mevkide, servette ve kuvvette aramaz. İzzetin kaynağına yönelir: “Kim izzet istiyorsa bilsin ki izzetin tamamı Allah’ındır.” (Fâtır, 35/10) Böyle bir kul, El-Azîz’e kul olmayı bütün dünya saltanatlarına tercih eder. Ne kimsenin önünde zillete düşer ne de kimseyi zillete düşürür.

Hâtime
El-Azîz, her şeye üstün gelen, şerefi ve kudreti sarsılmayan mutlak izzet sahibidir. Bu hakikati kavrayan insan, gelip geçici ve sahte güçlerin peşinden koşmayı bırakır. Kendi aczini El-Azîz’in sonsuz izzetine sığınarak aşar ve gerçek şerefi bu mutlak galibe kul olmakta bulur.

Dünyadaki her güç bir gün tükenir; ebedî ve galip kalan yalnızca El-Azîz’dir.

“O, kendisinden başka ilah olmayan Allah’tır; Melik’tir, Kuddûs’tür, Selâm’dır, Mü’min’dir, Müheymin’dir, Azîz’dir…” (Haşr, 59/23)